Zezwolenie na pracę to decyzja wojewody, która pozwala konkretnemu podmiotowi powierzyć pracę konkretnemu cudzoziemcowi na określonych warunkach. Od 1 czerwca 2025 r. zasady wydawania zezwoleń określa nowa ustawa o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, a od 1 grudnia 2025 r. obowiązują nowe opłaty. W tym poradniku wyjaśniamy, kto potrzebuje zezwolenia na pracę w 2026 roku, jakie są jego typy, ile kosztuje i jak krok po kroku złożyć wniosek.
Zezwolenie na pracę 2026: najważniejsze informacje
| Kwestia | Zasada |
|---|---|
| Podstawa prawna | Ustawa z 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP (Dz.U. 2025 poz. 621), obowiązuje od 1 czerwca 2025 r. |
| Kto wydaje | Wojewoda właściwy dla siedziby podmiotu powierzającego pracę |
| Kto składa wniosek | Pracodawca (podmiot powierzający pracę), nie cudzoziemiec |
| Sposób złożenia | Wyłącznie elektronicznie przez praca.gov.pl |
| Test rynku pracy | Zniesiony od 1 czerwca 2025 r. |
| Okres ważności | Co do zasady do 3 lat, z możliwością przedłużenia |
| Opłata (od 1.12.2025) | 200 zł (do 3 miesięcy), 400 zł (powyżej 3 miesięcy), 800 zł (delegowanie), 100 zł (praca sezonowa) |
| Czy legalizuje pobyt? | Nie. Potrzebna jest osobna podstawa pobytu, która pozwala na pracę |
Co zmieniło się w zezwoleniach na pracę od 2025 roku?
- Koniec testu rynku pracy. Pracodawca nie musi już uzyskiwać informacji starosty o braku kandydatów na lokalnym rynku pracy.
- Tylko wnioski elektroniczne. Wnioski o zezwolenie i oświadczenia składa się przez praca.gov.pl. Papierowy wniosek zostanie pozostawiony bez rozpoznania.
- Pisemna umowa przed rozpoczęciem pracy. Umowę trzeba zawrzeć na piśmie przed dopuszczeniem cudzoziemca do pracy, a jej kopię (w języku polskim) przekazać w systemie, gdy wymaga tego procedura.
- Nowe podstawy odmowy. Wojewoda może odmówić wydania zezwolenia, m.in. gdy zawód jest na lokalnej liście zawodów wyłączonych, pracodawca nie prowadzi faktycznej działalności albo podał nieprawdziwe dane.
- Wyższe opłaty od 1 grudnia 2025 r. Zezwolenie na pracę powyżej 3 miesięcy kosztuje 400 zł, a oświadczenie o powierzeniu pracy również 400 zł.
- Gruzja poza oświadczeniami. Od 1 grudnia 2025 r. obywatele Gruzji nie mogą korzystać z nowych oświadczeń o powierzeniu pracy i potrzebują zezwolenia na pracę.
Kto potrzebuje zezwolenia na pracę w Polsce?
Co do zasady zezwolenia na pracę potrzebuje każdy cudzoziemiec spoza UE, EOG i Szwajcarii, który ma wykonywać pracę w Polsce i nie korzysta z żadnego zwolnienia. Zezwolenia nie potrzebują m.in.:
- obywatele państw UE, EOG i Szwajcarii oraz członkowie ich rodzin,
- posiadacze zezwolenia na pobyt stały lub pobyt rezydenta długoterminowego UE,
- osoby ze statusem uchodźcy, ochroną uzupełniającą, zgodą na pobyt humanitarny lub tolerowany,
- osoby objęte ochroną czasową (np. obywatele Ukrainy z odpowiednim statusem), za które pracodawca wysyła powiadomienie,
- posiadacze Karty Polaka,
- absolwenci polskich szkół wyższych oraz studenci studiów stacjonarnych, na warunkach określonych w przepisach,
- cudzoziemcy z zezwoleniem na pobyt czasowy i pracę (jednolitym zezwoleniem) w zakresie wskazanym w decyzji.
Pamiętaj, że legalna praca i legalny pobyt to dwa osobne warunki. Nawet przy zwolnieniu z obowiązku posiadania zezwolenia cudzoziemiec musi mieć tytuł pobytowy, który pozwala na wykonywanie pracy. Sam numer PESEL nie daje prawa do pracy. Więcej o tym, jak dobrać podstawę zatrudnienia, piszemy w poradniku zatrudnienie cudzoziemca w Polsce.
Rodzaje zezwoleń na pracę: typ A, B, C, D i E
W praktyce zezwolenia na pracę nadal oznacza się literami. Rodzaj zezwolenia zależy od tego, gdzie ma siedzibę pracodawca i na czym polega praca, a nie od zawodu cudzoziemca.
| Typ | Kogo dotyczy |
|---|---|
| Typ A | Praca na rzecz podmiotu z siedzibą, oddziałem lub inną formą działalności w Polsce. Najczęstszy rodzaj zezwolenia. |
| Typ B | Pełnienie funkcji w zarządzie osoby prawnej (lub prokura, prowadzenie spraw spółki jako komplementariusz) przez okres przekraczający łącznie 6 miesięcy w ciągu 12 miesięcy. |
| Typ C | Delegowanie przez pracodawcę zagranicznego do oddziału lub podmiotu powiązanego w Polsce na okres przekraczający 30 dni w roku kalendarzowym. |
| Typ D | Delegowanie przez pracodawcę zagranicznego bez oddziału w Polsce w celu realizacji usługi o charakterze tymczasowym (usługa eksportowa). |
| Typ E | Delegowanie do Polski w innym celu niż w typach B, C i D, na okres przekraczający 30 dni w ciągu kolejnych 6 miesięcy. |
Osobną kategorią jest zezwolenie na pracę sezonową (np. w rolnictwie i turystyce), wydawane przez starostę na maksymalnie 9 miesięcy w roku kalendarzowym. Dla wysoko wykwalifikowanych specjalistów alternatywą może być Niebieska Karta UE.
Ile kosztuje zezwolenie na pracę w 2026 roku?
| Rodzaj sprawy | Opłata od 1 grudnia 2025 r. |
|---|---|
| Zezwolenie na pracę do 3 miesięcy | 200 zł |
| Zezwolenie na pracę powyżej 3 miesięcy | 400 zł |
| Zezwolenie w związku z delegowaniem cudzoziemca do Polski | 800 zł |
| Zezwolenie na pracę sezonową | 100 zł |
| Oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi | 400 zł |
Opłatę wnosi podmiot powierzający pracę, a potwierdzenie jej uiszczenia dołącza się do wniosku. Do kosztów warto doliczyć tłumaczenia przysięgłe dokumentów oraz ewentualne pełnomocnictwo.
Jak uzyskać zezwolenie na pracę krok po kroku
- Sprawdź podstawę pobytu i pracy. Ustal obywatelstwo, aktualny tytuł pobytowy, stanowisko, rodzaj umowy i okres pracy. Sprawdź, czy cudzoziemiec nie jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia albo czy nie wystarczy oświadczenie.
- Przygotuj dokumenty. Zwykle są to m.in. kopia paszportu cudzoziemca, dokumenty potwierdzające działalność pracodawcy, dowód wniesienia opłaty oraz warunki zatrudnienia (stanowisko, wynagrodzenie, wymiar czasu pracy, rodzaj umowy).
- Złóż wniosek w praca.gov.pl. Wniosek podpisuje się elektronicznie (np. profilem zaufanym lub podpisem kwalifikowanym) i kieruje do wojewody właściwego dla siedziby pracodawcy.
- Poczekaj na decyzję. Czas rozpatrzenia zależy od urzędu wojewódzkiego i obciążenia wydziału. Wojewoda może wezwać do uzupełnienia braków.
- Zawrzyj pisemną umowę przed rozpoczęciem pracy. Warunki umowy muszą odpowiadać zezwoleniu, a wynagrodzenie nie może być niższe niż minimalne (w 2026 r. 4806 zł brutto miesięcznie przy pełnym etacie).
- Dopełnij obowiązków po zatrudnieniu. Zgłoś pracownika do ZUS, przechowuj kopię dokumentu pobytowego i informuj wojewodę o zdarzeniach wymaganych przez ustawę (np. gdy cudzoziemiec nie podjął pracy w ciągu 2 miesięcy od daty rozpoczęcia albo przerwał ją na ponad 2 miesiące).
Oświadczenie o powierzeniu pracy zamiast zezwolenia
Dla obywateli Armenii, Białorusi, Mołdawii i Ukrainy pracodawca może zamiast zezwolenia złożyć oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi. Oświadczenie składa się elektronicznie do powiatowego urzędu pracy, praca może trwać maksymalnie 24 miesiące, a opłata wynosi 400 zł. Oświadczenie nie obejmuje pracy sezonowej. Od 1 grudnia 2025 r. procedura nie dotyczy już obywateli Gruzji.
Obywatele Ukrainy objęci ochroną czasową mogą pracować na podstawie powiadomienia, które pracodawca wysyła do urzędu pracy przez praca.gov.pl w ciągu 7 dni od rozpoczęcia pracy. Szczegóły opisujemy w artykule o zatrudnieniu obywateli Ukrainy.
Najczęstsze błędy przy zezwoleniu na pracę
- dopuszczenie cudzoziemca do pracy po samym złożeniu wniosku, przed wydaniem decyzji,
- zmiana stanowiska, wymiaru czasu pracy lub obniżenie wynagrodzenia bez zmiany zezwolenia,
- wybór złego typu zezwolenia przy delegowaniu (C, D lub E),
- brak osobnej podstawy pobytu, która pozwala na pracę,
- zawarcie umowy, której warunki różnią się od wskazanych w zezwoleniu.
Powierzenie pracy cudzoziemcowi bez wymaganego zezwolenia jest wykroczeniem zagrożonym grzywną, a dla cudzoziemca może oznaczać decyzję o zobowiązaniu do powrotu. Dlatego warto zaplanować legalizację zatrudnienia przed ustaleniem daty rozpoczęcia pracy.
Zezwolenie na pracę: najczęściej zadawane pytania
Ile kosztuje zezwolenie na pracę w 2026 roku?
Od 1 grudnia 2025 r. opłata wynosi 200 zł przy pracy do 3 miesięcy, 400 zł przy pracy dłuższej niż 3 miesiące, 800 zł przy delegowaniu cudzoziemca do Polski i 100 zł przy zezwoleniu na pracę sezonową.
Jak złożyć wniosek o zezwolenie na pracę?
Od 1 czerwca 2025 r. wniosek składa podmiot powierzający pracę, wyłącznie elektronicznie przez portal praca.gov.pl. Wniosek złożony w inny sposób pozostawia się bez rozpoznania.
Czy nadal trzeba robić test rynku pracy?
Nie. Ogólny test rynku pracy (informacja starosty) zniesiono 1 czerwca 2025 r. Wojewoda może jednak odmówić wydania zezwolenia, np. gdy zawód znajduje się na lokalnej liście zawodów wyłączonych albo pracodawca nie daje rękojmi rzetelności.
Na jak długo wydaje się zezwolenie na pracę?
Zezwolenie jest terminowe i co do zasady wydaje się je na okres nie dłuższy niż 3 lata. Można ubiegać się o przedłużenie.
Czy zezwolenie na pracę uprawnia do pobytu w Polsce?
Nie. Zezwolenie dotyczy wyłącznie pracy. Cudzoziemiec musi mieć osobną podstawę legalnego pobytu, która pozwala na wykonywanie pracy, np. wizę krajową, kartę pobytu albo zezwolenie na pobyt czasowy.
Obywatele jakich państw mogą pracować na oświadczeniu zamiast zezwolenia?
Oświadczenie o powierzeniu pracy cudzoziemcowi dotyczy obywateli Armenii, Białorusi, Mołdawii i Ukrainy. Od 1 grudnia 2025 r. nie obejmuje już obywateli Gruzji. Oświadczenie pozwala na pracę maksymalnie przez 24 miesiące, a opłata wynosi 400 zł.